Πολυαγγειακή Στεφανιαία Νόσος (ΠΣΝ)

Δρ Γεώργιος Παυλάκης
Επεμβατικός Καρδιολόγος - Consultant Interventional Cardiologist

Γενικό Νοσοκομείο Αττικής «ΚΑΤ» & «Therapis General Hospital»

πρώην Consultant Interventional Cardiologist Worcester Royal Hospital [UK] & Πανεπιστημιακών Νοσοκομείων Utrecht & Leiden [HOLLAND]

Γεώργιος Παυλάκης Επεμβατικός Καρδιολόγος Αθήνα

Πολυαγγειακή Στεφανιαία Νόσος – Θεραπεία

Άρθρο του Δρ Γεωργίου Παυλάκη, Επεμβατικός Καρδιολόγος, Αθήνα

Εισαγωγή

Με το σημερινό τρόπο ζωής παρατηρούμε όλο και μεγαλύτερη επίπτωση της στεφανιαίας νόσου με αύξηση σε μικροτερες ηλικίες και αυξημένη βαρύτητα (πολυαγγειακή προσβολή των στεφανιαίων αρτηριών από αθηροσκλήρωση) σε μεγαλύτερες ηλικίες.


Η στεφανιαία νόσος έχει αυξηθεί σε συχνότητα και βαρύτητα σε σχέση με το παρελθόν εξαιτίας διαφόρων παραγόντων:

  • Αλλαγές στον τρόπο ζωής: Η σύγχρονη ζωή χαρακτηρίζεται από καθιστική ζωή, ανθυγιεινή διατροφή και αυξημένο άγχος. Αυτοί οι παράγοντες συμβάλλουν στην ανάπτυξη παραγόντων κινδύνου όπως η παχυσαρκία, η υπέρταση και η δυσλιπιδαιμία.
  • Αύξηση του καπνίσματος – άτμισμα: Παρά τις προσπάθειες για μείωση του καπνίσματος, πολλοί άνθρωποι συνεχίζουν να καπνίζουν ή να ατμίζουν, κάτι που αυξάνει τον κίνδυνο για στεφανιαία νόσο.
  • Γήρανση του πληθυσμού: Με την αύξηση του προσδόκιμου ζωής, περισσότεροι άνθρωποι αναπτύσσουν στεφανιαία νόσο.
  • Καλύτερη διάγνωση και καταγραφή: Σήμερα, οι ιατρικές τεχνολογίες και οι διαγνωστικές μέθοδοι έχουν βελτιωθεί, επιτρέποντας την έγκαιρη διάγνωση και καταγραφή περισσότερων περιπτώσεων στεφανιαίας νόσου.

Αυτοί οι παράγοντες συνδυαστικά έχουν οδηγήσει σε αύξηση της επίπτωσης της στεφανιαίας νόσου στις μέρες μας.

Αγγειοπλαστική με Stent (PCI + stent)

Η αγγειοπλαστική με stent είναι μια λιγότερο επεμβατική διαδικασία που χρησιμοποιείται για την αποκατάσταση της ροής του αίματος στις στεφανιαίες αρτηρίες. Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας, ένας καθετήρας με ένα μικρό μπαλόνι στην άκρη του εισάγεται στην αρτηρία και καθοδηγείται στο σημείο της στένωσης. Το μπαλόνι φουσκώνει, ανοίγοντας την αρτηρία, και στη συνέχεια τοποθετείται ένας ενοδοαυλικός νάρθηκας – stent για να διατηρήσει την αρτηρία ανοιχτή.

Ο ασθενής συνήθως την επόμενη ημέρα παίρνει εξιτήριο. Σε πολυαγγειακή στεφανιαία νόσο (ΠΣΝ) μπορεί να χρειαστούν δύο επεμβάσεις αγγειοπλαστικής για την πλήρη επαναιμάτωση όλων των αρτηριών – στόχων.

Επιλογή μεταξύ Αγγειοπλαστικής – Επέμβασης bypass

Η επιλογή μεταξύ καρδιοχειρουργικής επέμβασης («μπαιπας») και αγγειοπλαστικής με stent («μπαλονάκι») για την αντιμετώπιση της ΠΣΝ είναι ένα σημαντικό ζήτημα που απασχολεί τόσο τους ασθενείς όσο και τους ιατρούς. Κάθε μέθοδος έχει τα δικά της πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα, και η απόφαση εξαρτάται από αρκετούς παράγοντες.

Η καρδιοχειρουργική επέμβαση, γνωστή και ως bypass, είναι μια χειρουργική επέμβαση που χρησιμοποιείται για την παράκαμψη των στενωμένων ή αποφραγμένων στεφανιαίων αρτηριών. Κατά τη διάρκεια της επέμβασης, ο χειρουργός χρησιμοποιεί ένα τμήμα φλέβας ή αρτηρίας από άλλο μέρος του σώματος για να δημιουργήσει μια νέα διαδρομή για το αίμα, παρακάμπτοντας το στενωμένο ή αποφραγμένο τμήμα της αρτηρίας. Διενεργείται με γενικη αναισθησία , εξωσωματική κυκκλοφορία και χειρουργικές τομες στο στέρνο με ή χωρις τομές στα κάτω άκρα για αφαίρεση φλεβών από εκεί.

Πλεονεκτήματα της Καρδιοχειρουργικής Επέμβασης

  • Μακροχρόνια Αποτελεσματικότητα: Το bypass έχει αποδειχθεί ότι προσφέρει μακροχρόνια ανακούφιση από τα συμπτώματα της στηθάγχης και μειώνει τον κίνδυνο επανεπεμβάσεων.
  • Κατάλληλο για Πολυαγγειακή Νόσο: Είναι αποτελεσματικό για ασθενείς με πολυαγγειακή στεφανιαία νόσο, όπου πολλές αρτηρίες είναι στενωμένες ή αποφραγμένες ειδικα σε ασθενείς με διαβήτη και διάχυτη νόσο.

Μειονεκτήματα της Καρδιοχειρουργικής Επέμβασης

  • Επεμβατική Διαδικασία: Η επέμβαση είναι μεγάλης βαρύτητας με τομές στο στέρνο και στα κάτω άκρα και απαιτεί γενική αναισθησία, διασωλήνωση με μεγαλύτερο χρόνο ανάρρωσης στο Νοσοκομείο σε σύγκριση με την αγγειοπλαστική.
  • Κίνδυνοι και Επιπλοκές: Όπως κάθε χειρουργική επέμβαση, το bypass ενέχει κινδύνους, όπως ενδεικτικά λοιμώξεις, αιμορραγία, εγκεφαλικό επεισόδιο και επιπλοκές από την αναισθησία. Επιβαρυντικοί παραγοντες η αναπνευστική νόσος, η καρδιακή ανεπάρκεια, η νεφρική ανεπάρκεια, το ιστορικό νόσου των καρωτίδων και τα προηγούμενα εγκεφαλικά κ.α. Γι αυτό το λόγο μερικές φορές ο καρδιοχειρουργός μπορει να απορρίψει ασθενείς με πολλες συννοσηρότητες, λογω πολύ αυξημενου χειρουργικού κινδύνου, οπότε σε αυτές τις περιπτώσεις η Αγγειοπλαστική είναι η μόνη λύση.
  • Μακροχρόνια Ανάρρωση: Η αποκατάσταση και η πλήρης ανάρρωση μπορεί να διαρκέσει αρκετές εβδομάδες ή και μήνες, κατά τη διάρκεια των οποίων ο ασθενής μπορεί να χρειαστεί φυσιοθεραπεία και άλλες υποστηρικτικές θεραπείες.

Πλεονεκτήματα της Αγγειοπλαστικής με Stent

  • Λιγότερο Επεμβατική: Η διαδικασία είναι λιγότερο επεμβατική από το bypass και συνήθως δεν απαιτεί γενική αναισθησία. Ο ασθενής συνήθως εξέρχεται την επόμενη ημερα από το νοσοκομείο.
  • Ταχύτερη Ανάρρωση: Δεν υπάρχουν χειρουργικές τομές και οι ασθενείς μπορούν να επιστρέψουν στις κανονικές τους δραστηριότητες μέσα σε λίγες ημέρες, με πλήρη δραστηριότητα χωρίς χρόνο για αποκατάσταση.
  • Μικρότερος Κίνδυνος Επιπλοκών: Η αγγειοπλαστική έχει μικρότερο κίνδυνο επιπλοκών σε σύγκριση με την καρδιοχειρουργική επέμβαση.

Μειονεκτήματα της Αγγειοπλαστικής με Stent

  • Συνηθως σε πολυαγγειακή στεφανιαία νόσο μπορει να χρειαστούν δυο επεμβασεις αγγειοπλαστικής για τη θεραπεια και των τριων αρτηριών – στόχων – staged PCIs. Απαιτείται αυξημένη εμπειρία του Επεμβατικού Καρδιολόγου για την σωστή στρατηγική και την διενέργεια αυτων των σύμπλοκων αγγειοπλαστικών
  • Κίνδυνος Επαναστένωσης: Υπάρχει κίνδυνος επαναστένωσης της αρτηρίας, αν και τα νεότερα stents με φαρμακευτική επικάλυψη (drug – eluting stents) , έχουν μειώσει αυτόν τον κίνδυνο σε κάτω του 3%.
  • Ανάγκη για Συνεχή Παρακολούθηση: Οι ασθενείς που υποβάλλονται σε αγγειοπλαστική μπορεί να χρειαστούν πρόσθετες ανάλογες αγγειοπλαστικές στο μέλλον.

Σύγκριση και Επιλογή Θεραπείας

Η επιλογή μεταξύ καρδιοχειρουργικής επέμβασης και αγγειοπλαστικής με stent εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Παράγοντες που επηρεάζουν την Απόφαση:

  1. Σοβαρότητα της Νόσου: Η σοβαρότητα και η έκταση της στεφανιαίας νόσου είναι κρίσιμοι παράγοντες στην επιλογή της θεραπείας.
  2. Γενική Υγεία του Ασθενούς: Η γενική υγεία και οι τυχόν συνυπάρχουσες παθήσεις του ασθενούς επηρεάζουν την καταλληλότητα κάθε μεθόδου.
  3. Προτιμήσεις του Ασθενούς: Οι προτιμήσεις του ασθενούς και η προθυμία του να υποβληθεί σε μια λιγότερο επεμβατική διαδικασία παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο.
  4. Η εμπειρία της ομάδας των Επεμβατικών Καρδιολόγων που θα αναλάβει τον ασθενή με ΠΣΝ που θα πρέπει να είναι πολυετής και να υπάρχει ειδική εξιδείκευση σε σύμπλοκες αγγειοπλαστικές.

Η λήψη της απόφασης μεταξύ καρδιοχειρουργικής επέμβασης και αγγειοπλαστικής με stent για την αντιμετώπιση της πολυαγγειακής στεφανιαίας νόσου δεν είναι εύκολη και θα πρέπει να λαμβάνεται από τον ασθενή σε συνεργασία με τους θεράποντες ιατρούς.

Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΓΝΩΜΗΣ

Συμπερασματικά και με βαση τα ανωτέρω, σε κάθε περίπτωση, ένας ασθενής πού έχει λάβει ένα CD στεφανιογραφίας από το γιατρό του με σύσταση για Καρδιοχειρουργική επέμβαση, είναι απαραίτητο να επιζητεί την Δεύτερη γνώμη από έμπειρο Επεμβατικό Καρδιολόγο για το ενδεχόμενο αγγειοπλαστικής με stents πριν να προχωρήσει στην χειρουργική επέμβαση ανοιχτής καρδιάς – bypass. Δεν είναι όλα τα περιστατικά για όλους. Όμως οι περισσότεροι ασθενείς με στεφανιαία νόσο πλεον με την εξέλιξη της τεχνολογίας και σε έμπειρα χέρια, μπορουν να αποφυγουν την χειρουργική επέμβαση.

Θα χρειαστείτε πληροφορίες ή μια δεύτερη αξιόπιστη γνώμη για το πρόβλημα σας; 

Επικοινωνήστε μαζί μου για να εξετάσουμε τις εναλλακτικές θεραπευτικές επιλογές με απόλυτη εμπιστευτικότητα.

Γεώργιος Παυλάκης Επεμβατικός Καρδιολόγος Αθήνα

Δρ Γεώργιος Παυλάκης

Επεμβατικός Καρδιολόγος (Αθήνα)

g.pavlakis@gmail.com

(+30) 694 393 8541

Κύλιση στην κορυφή